วิลเลียม แคลกตันซ์ เปปเป [William Claxton Peppe] ชาวอังกฤษอาณานิคม อำนวยการขุดค้นทางโบราณคดีบริเวณเนินดินขนาดใหญ่ในพื้นที่ของเขาที่เรียกว่าเบิร์ดปรู [Birdpur] ใน ‘ปิปราห์วะ’ [Piparahawa]

ชีวประวัติมหัศจรรย์ของน่าน: ประวัติศาสตร์ เรื่องเล่า และความสัมพันธ์ของผู้คน ชีวประวัติมหัศจรรย์คือรูปแบบการเล่าเรื่องที่ผสมผสานระหว่างประวัติบุคคลที่มีตัวตนจริงในประวัติศาสตร์หรือบุคคลในตำนาน เข้ากับเหตุการณ์เหนือธรรมชาติ เพื่อใช้อธิบายความเป็นมาของ บ้านเมือง หรืออธิบายชื่อสถานที่ทางภูมิศาสตร์ที่มีอยู่จริง ซึ่งเหตุการณ์เหล่านี้มักจะถูกสร้างขึ้นเพื่อเน้นย้ำว่าบุคคลที่เป็นตัวเอกของเรื่องนั้น มีความพิเศษและมีความสำคัญเหนือกว่าคนทั่วไป โดยนำเสนอเหตุการณ์ที่อยู่นอกเหนือขอบเขตของว

ชุดบทความ ความเข้าใจเบื้องต้นต่อบ้านเมืองในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ก่อนพุทธศตวรรษที่ ๑๖ อิทธิพลจากการค้าโพ้นทะเลยุคใหม่ของจีนสมัยราชวงศ์ซ่ง (และหยวน) เมื่อราวพุทธศตวรรษที่ ๑๖-๑๙ ความสืบเนื่องจากการซบเซาของรัฐที่คุมช่องแคบมะละกาและช่องแคบซุนดา อันเป็นผลมาจาก ‘สงครามโจฬะ-ศรีวิชัย’ ที่เกิดขึ้นในราวปี พ.ศ. ๑๕๖๘ ส่งผลให้การเดินเรือทะเลจากจีนตอนใต้ในช่วง ราชวงศ์ซ่งเหนือ ซึ่งอยู่ในช่วงราว พ.ศ. ๑๕๐๓–๑๖๖๙ เจริญงอกงามเข้ามาแทนที่ระบบการเดินเรือจากกลุ่มชาว มลาโย-โพลีนีเชียน ซึ่งอยู่ในกล

ชุดบทความ ความเข้าใจเบื้องต้นต่อบ้านเมืองในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ก่อนพุทธศตวรรษที่ ๑๖ การถูกโจมตีข้ามอ่าวเบงกอลโดยฝ่ายโจฬะ จุดจบของรัฐการค้าชายฝั่งบริเวณหมู่เกาะของสหพันธรัฐศรีวิชัยและบทบาทที่เพิ่มขึ้นของพ่อค้าชาวจีนในราวพุทธศตวรรษที่ ๑๖ สงครามโจฬะ-ศรีวิชัย เกิดขึ้นในปี พ.ศ. ๑๕๖๘ เป็นการรุกรานทางทะเลโดยจักรพรรดิราเชนทรโจฬะ ที่ ๑ ทรงนำกองทัพเรือโจฬะเข้าโจมตีศรีวิชัย สาเหตุหลักมาจากความขัดแย้งในการควบคุมเส้นทาง การค้าในช่องแคบมะละกา ซึ่งเป็นจุดยุทธศาสตร์สำคัญ ถือเป็นครั้งแรกท

ชุดบทความ ความเข้าใจเบื้องต้นต่อบ้านเมืองในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ก่อนพุทธศตวรรษที่ ๑๖ ชุมชนใกล้ชายฝั่งแบบนครรัฐแรกเริ่ม [Thalasocracy] มีนักวิชาการหลายท่านกล่าวถึงแนวคิดที่สังเกตได้จากการปกครองของอินเดียโบราณเรื่องระบบ มัณฑละ 2 แต่ที่โดดเด่นที่สุดคือ แนวคิดของศาสตราจารย์ โอ . ดับเบิลยู . โวลเตอร์ส [Prof. O.W Wolters] เป็นท่านแรกที่เสนอแนวคิดทางการปกครองของกษัตริย์ในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ในยุคแรกเริ่มว่า มีมานานก่อนวัฒนธรรมแบบฮินดูจะแพร่เข้ามา ศาสตราจารย์ โอ ดับเบิลยู โ

ชุดบทความความเข้าใจเบื้องต้นต่อบ้านเมืองในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ก่อนพุทธศตวรรษที่ ๑๖ อิทธิพลจากเมืองท่าชายฝั่งเบงกอลจนถึงเกาะลังกาสู่เมืองท่าในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ยุคฟูนันจนถึงศรีวิชัยผ่านเส้นทางการค้า การศึกษาทางโบราณคดีในพื้นที่ประเทศไทย แม้จะมีการพบหลักฐานทางโบราณคดีของกิจกรรมมนุษย์มากมายก็ตาม แต่การสร้างเรื่องราวเพื่อเชื่อมโยงจนกลายเป็นส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์เอเชียตะวันออกเฉียงใต้โดยภาพรวมก็ดูจะมีข้อมูลน้อยกว่าที่ควรจะเป็น จนไร้บทบาทชัดเจน แตกต่างจากประวัติศาสตร์และ

การมีแหล่งแร่ดีบุกในเขตเทือกเขาตะนาวศรีลงไปถึงเทือกเขาภูเก็ตและเทือกเขาบรรทัดในเขต คาบสมุทรสยาม รวมทั้งในเขตคาบสมุทรมลายู ตรวจสอบจากแนวหินอัคนีซึ่งเป็นหินแกรนิต [Granite] ที่ให้กำเนิดแร่ดีบุกมากที่สุด เป็นแหล่งแร่แบบปฐมภูมิแนวแร่ดีบุกที่กล่าวมา คิดเป็นครึ่งหนึ่งของการผลิตดีบุกได้ทั่วโลกทีเดียว น่าจะมีการทำเหมือง ‘แร่ดีบุก’ ด้วยวิธีการร่อนแร่ดีบุกธรรมชาติจากการกัดเซาะสู่ลำธารต้นน้ำในเทือกเขาที่สูง โดยยังไม่มีการทำแร่กึ่งอุตสาหกรรมแบบเหมืองหาบที่เกิดขึ้นในช่วงรัตนโกสินทร์

เส้นทางข้ามคาบสมุทรที่คอคอดกระ จากการสำรวจ เส้นทางติดต่อของอารยธรรมโบราณที่เข้ามาพร้อมกับพ่อค้า-นักเดินทางระยะไกล...

ประวัติเกลือโดยย่อ ความสำคัญของเกลือต่อมนุษย์ ‘เกลือ’ - ‘Salt’ เกิดจากแหล่งที่มา ๒ รูปแบบคือ เกลือจากน้ำทะเล [Sea salt] และแร่หินเกลือที่เรียกว่าเฮไรต์ [Helite] เกิดจากทะเลที่ถูกปิดล้อมจากการเปลี่ยนแปลงของเปลือกโลก เหือดแห้งกลายเป็นชั้นเกลือหินขนาดใหญ่ ปรากฎในหลายภูมิภาคในโลก จึงมีการทำเหมืองเกลือหิน [Mine salt] จากก้อนเกลือ หรือการละลายน้ำเกลือโดยธรรมชาติเป็น เกลือน้ำ [ฺฺBrine] มีทั้งที่เป็นบ่อน้ำเกลือและน้ำเกลือที่ผสมผสานกับดินผิวดินต่างๆ เรียกว่า เกลือดิน [Earth salt] ‘เก

‘พระถ้ำเสือ’ ซึ่งมีอัตลักษณ์เป็นพระพิมพ์ดินดิบ ทำจากพิมพ์ฝีมือแบบช่างชาวบ้านที่แกะพิมพ์อย่างหยาบๆ บางพิมพ์ดูผิดสัดส่วนเช่นพระพักตร์ พระเนตร โตผิดปกติ ไม่ใช่พิมพ์ที่นำเข้าหรือถูกแกะพิมพ์อย่างประณีตงดงามดังเช่นพระพิมพ์ที่พบตามเมืองโบราณที่มีการบรรจุในพระสถูปเจดีย์หลายแห่งในเขตลุ่มเจ้าพระยา

ก่อนหน้าพุทธศตวรรษที่ ๑๘ ดินดอน สามเหลี่ยมปากแม่น้ำเจ้าพระยาทางฝั่งตะวันตกอยู่ในช่วงเวลาที่ การค้าขายแลกเปลี่ยนจากทรัพยากรแร่ธาตุและของป่าจากเทือกเขาสูงจำพวกแร่ดีบุก ตะกั่ว เงิน และเหล็ก เจริญงอกงามชัดเจนแล้ว บ้านเมืองในชุมชนต่างๆ ก็น่าจะสืบเนื่องมาตั้งแต่สมัยก่อนทวารวดีที่ เรียกว่า ยุคฟูนัน เช่นที่เมืองอู่ทองและอาณาบริเวณโดยรอบ เช่น บริเวณดอนตาเพชร นาลาว และสวนแตงในลุ่มน้ำจระเข้สามพันและท่าว้า

จากโคกเมืองวัดเขียนบางแก้วสู่เมืองพัทลุง ทะเลสาบสงขลา : ลากูนบนชายฝั่งทะเลด้านตะวันออกของไทย ลากูนคือทะเลสาบ และทะเลสาบสงขลาคือลากูนใหญ่ท...

ศรีวิชัยที่ไชยา ภูมิหลังเรื่องศูนย์กลางของศรีวิชัย ในวงการประวัติศาสตร์เอเชียตะวันออกเฉียงใต้ราว ๔๐ ปีที่ผ่านมา...

นำเที่ยวพิมายและโบราณสถานในจังหวัดนครราชสีมา หนังสือเล่มที่มีอิทธิพลอย่างมหาศาลต่อวงการโบราณคดีและประวัติศาสตร์ในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ หรือภาคอีสานของประเทศไทย นั่นก็คือ ‘ นำเที่ยวพิมายและโบราณสถานในจังหวัดนครราชสีมา ’ นับเป็นจุดเริ่มต้นในการจุดประกายความสนใจการศึกษาทางด้านโบราณคดีและประวัติศาสตร์ในแอ่งโคราชและพื้นที่ทั้งหมดของภาคอีสานในประเทศไทยเมื่อเกือบ ๗ ทศวรรษที่แล้ว เอกสารโครงการและรายงานการสำรวจและขุดแต่งโบราณวัตถุสถานในภาคตะวันออกเฉียงเหนือของกรมศิลปากร โดยนายมานิต ว

สรีดภงส์ ความลับในการจัดการน้ำเพื่ออุปโภคบริโภคและเพื่อการเกษตรตามฤดูกาลแบบครบวงจรของสุโขทัย ความรู้ความเข้าใจในการบริหารจัดการน้ำของบ้าน...